Rzeszów będzie drugim miastem w Polsce z Centrum Elektroekologii. Porozumienie w tej sprawie podpisano w poniedziałek. Projekt zakłada przeszkolenie ponad 7,5 tys. uczniów i nauczycieli w zakresie odzyskiwania surowców ze zużytego sprzętu i recyklingu.
Centrum Elektroekologii to unikatowy w skali europejskiej projekt poświęcony edukacji na temat elektroodpadów, czyli najszybciej rosnącej kategorii odpadów na świecie. Pierwsza taka placówka powstała w 2021 roku w Warszawie z inicjatywy organizacji ElektroEko, specjalizującej się w odzysku sprzętu elektrycznego i elektronicznego, utworzonej przez producentów AGD, RTV i sprzętu oświetleniowego.
Rzeszów w unijnej misji klimatycznej
Prezydent Konrad Fijołek zaznaczył, że wybór Rzeszowa nie jest przypadkowy. Przypomniał, że miasto już w 2022 roku znalazło się w elitarnym gronie 100 europejskich metropolii (obok m.in. Warszawy, Krakowa, Paryża i Madrytu) wybranych przez Komisję Europejską do tzw. misji klimatycznej. Jako uczestnik tego prestiżowego programu, Rzeszów zobowiązał się do osiągnięcia pełnej neutralności klimatycznej do 2030 roku, stając się regionalnym liderem wdrażania rozwiązań „smart city”.
“W tym obszarze kwestie ekologii i gospodarki obiegu zamkniętego są jednymi z najistotniejszych. Rzeszów, jako stolica innowacji, robi kolejny krok. Chcemy wdrażać nowoczesne technologie, by być jak najbardziej zaawansowanym w rozwiązaniach środowiskowych. Centrum Elektroekologii będzie przystankiem, gdzie będziemy uczyć się, jak przywracać nowoczesny sprzęt do obiegu, by poprawiał jakość życia, a nie ją degradował” – powiedział prezydent Fijołek przed podpisaniem umowy.
Wyzwania nowoczesnego recyklingu i surowce krytyczne
Prezes zarządu ElektroEko Grzegorz Skrzypczak zaznaczył, że choć ogólna znajomość zasad segregacji wzrosła do 75 proc., wyzwania technologiczne rosną szybciej. W przeciętnym gospodarstwie domowym znajduje się dziś ok. 36 urządzeń elektrycznych (bez żarówek) – to ogromny skok w porównaniu do 15 sztuk sprzed 20 lat.
“Badania europejskie pokazują, że około 40 proc. surowców krytycznych ginie w obiegu przez nielegalne rozbiórki czy eksport. W sytuacji wojennej mają one jeszcze większe znaczenie. Dlatego Centrum Elektroekologii to projekt stworzony wspólnie i kierowany do młodzieży, partnera wyjątkowo wymagającego” – wskazał Skrzypczak.
Edukacja przyszłych fachowców i nowoczesne technologie
Projekt, finansowany z grantu duńskiej Fundacji VILLUM, potrwa 33 miesiące (do końca 2028 r.). Maria Andrzejewska, dyrektor generalna UNEP/GRID-Warszawa, podkreśliła, że inicjatywa łączy ochronę bioróżnorodności z nowoczesnym przemysłem. Celem projektu jest wsparcie techników i szkół zawodowych w zakresie lepszego zrozumienia zarządzania elektroodpadami oraz ekoprojektowania. Docelowo organizatorzy planują współpracę z Ministerstwem Edukacji, aby wprowadzić te zagadnienia do systemu nauczania w Polsce.
Agata Kostecka, dyrektor wykonawcza projektu, wyjaśniła, że rzeszowska placówka ma kontynuować model oparty na interakcji. Zamiast typowych zajęć, postawiono na nowoczesne kanały dotarcia i 24 scenariusze lekcji, np. o tym, co kryje się w smartfonie. Dla uczniów szkół technicznych przygotowano dedykowany program, odpowiadający kompetencjom przyszłych elektryków czy mechaników.
Poza warsztatami Centrum organizuje „Elektroniczne Hackathony”, debaty oraz grupy focusowe, angażując młodych ludzi w innowacyjne pomysły na zwiększenie recyklingu, m.in. z wykorzystaniem sztucznej inteligencji. Jak podkreślają sygnatariusze porozumienia, rzeszowskie centrum ma stać się kluczowym ośrodkiem edukacji ekologicznej dla południowo-wschodniej Polski.
(AM / PAP)
Czytaj więcej:
Rzeszów najlepszym miastem do życia w Polsce? Stolica Podkarpacia na szczycie wraz z Poznaniem
