Samorząd województwa podkarpackiego zakończył negocjacje z Komisją Europejską w sprawie aktualizacji programu regionalnego. Ponad 1,2 mld zł (290 mln euro) zostanie przeznaczone na pięć nowych priorytetów związanych z bezpieczeństwem, odpornością oraz technologiami podwójnego zastosowania.
Aktualizacja programu Fundusze Europejskie dla Podkarpacia (FEP) to bezpośrednia odpowiedź na sytuację geopolityczną po agresji Rosji na Ukrainę. Komisja Europejska po raz pierwszy uznała wschodni obszar przygraniczny UE za region o szczególnym znaczeniu strategicznym.
Pieniądze na technologie „Dual-Use” i Dolinę Dronową
Jak powiedział w piątek na konferencji prasowej w Rzeszowie marszałek województwa podkarpackiego Władysław Ortyl, KE pozwoliła, by przeznaczyć minimum 10 proc. środków na technologie i infrastrukturę podwójnego wykorzystania. – My znaleźliśmy na ten cel aż 12,8 proc. środków, co daje sumę 290 mln euro. Po przeliczeniu to ponad 1,2 mld zł przeznaczonych na pięć nowych priorytetów w zakresie bezpieczeństwa – dodał.
Marszałek podkreślił, że dzięki staraniom regionu i współpracy z partnerami z Europy Środkowo-Wschodniej, unijny pakt dla regionów wschodnich objął całą granicę, w tym tę z Ukrainą, a nie tylko z Rosją i Białorusią. Kluczowym elementem zmian jest wsparcie technologii „dual-use”, które służą zarówno celom cywilnym, jak i obronnym. Flagowym projektem regionu jest Dolina Dronowa zakładająca budowę centrum certyfikacji i rozwoju systemów bezzałogowych.
360 milionów dla przedsiębiorców i startupów
Jak zaznaczyła obecna na konferencja członek zarządu województwa Małgorzata Jarosińska-Jedynak, ok. 360 mln zł skierowanych będzie do sektora małych i średnich przedsiębiorstw działających w obszarze technologii podwójnego zastosowania.
To szansa dla naszych startupowców i uczelni, by rozwijać systemy odpornościowe i prowadzić badania nad bezpieczeństwem, które znajdą realne zastosowanie w obronności – podała Jarosińska-Jedynak.
Inwestycje w transport: Jasionka, Krosno i Mielec
Pięć nowych priorytetów bezpieczeństwa obejmuje inwestycje dla obronności (budżet 360 mln zł), pieniądze będą przeznaczone m.in. na rozwój MŚP i Doliny Dronowej. Z kolei na odporną infrastrukturę transportową zarezerwowano 403 mln zł, w ramach tego priorytetu m.in. zmodernizowane będą drogi wojewódzkie, wzmocnione będzie też lotnisko w Jasionce, rozwijane będą również lotniska w Krośnie i Mielcu.
Drony i obronność. Edukacja, survival i bezpieczna woda
Kolejnym priorytetem jest rozwój umiejętności w zakresie bezpieczeństwa mieszkańców regionu, na ten cel przeznaczone będzie 245 mln zł, które zostaną wydane m.in. na program „Akademia dronów” skierowany do uczniów i nauczycieli z regionów. Program ten umożliwi zdobycie praktycznych umiejętności technicznych i kwalifikacji w obszarze nowoczesnych technologii.
Natomiast na bezpieczeństwo dostaw wody samorząd przeznaczył 115 mln zł; te pieniądze wydane będą m.in. na nowe ujęcia i monitoring sieci wodociągowej. Ostatni priorytet zakłada podniesienie kompetencji uczniów regionalnych szkół poprzez edukację obronną i survivalową. Na ten cel zarezerwowano 44 mln zł.
Wydłużony termin wydawania funduszy
Dzięki przeznaczeniu ponad 10 proc. alokacji na cele bezpieczeństwa region wynegocjował bonus w postaci wydłużenia okresu kwalifikowania wydatków do końca 2030 roku. Ostateczna akceptacja zmian przez KE spodziewana jest w kwietniu, co umożliwi natychmiastowe uruchomienie naborów wniosków.
(AM / PAP)
Czytaj więcej:
