Rewolucja w ogłoszeniach o pracę. “Nianiek”, “betoniarka” i “nurkini” wchodzą do gry

Już 24 grudnia 2025 roku wchodzi w życie nowelizacja Kodeksu pracy, która nakłada na pracodawców obowiązek stosowania neutralnych płciowo nazw stanowisk. Choć aż 67% badanych uważa, że zmiana ta przyniesie pozytywne skutki, wiedza o nadchodzącym obowiązku prawnym jest wciąż niska. W odpowiedzi na wyzwania językowe powstał specjalny “Słownik nazw stanowisk”.

Nadchodzące święta przyniosą potencjalnym pracownikom prezent w postaci nowych nazw stanowisk, zaś pracodawcom nowe – językowe – obowiązki. Zgodnie z nowelizacją przepisów, do końca roku firmy muszą zweryfikować nazwy stanowisk i dostosować je do form neutralnych lub stosować formy podwójne, takie jak „sprzedawca/sprzedawczyni”.

Celem regulacji, będącej odpowiedzią m.in. na unijne rekomendacje, jest eliminacja stereotypowych ról zawodowych i skupienie uwagi w rekrutacji wyłącznie na kompetencjach. Mimo że termin wejścia przepisów w życie to 24 grudnia, zaledwie 28% respondentów wie o tym obowiązku prawnym.

Kobiety i „Zetki” głosują za inkluzywnością

Najnowsze badania Pracujpl pokazują, że społeczeństwo sprzyja zmianom. Aż 67% ankietowanych twierdzi, że nowe przepisy wpłyną pozytywnie na rynek pracy. Szczególny entuzjazm wykazują kobiety – 36% z nich deklaruje, że neutralna nazwa stanowiska zachęca je do wysłania CV, podczas gdy wśród mężczyzn odsetek ten wynosi 27%. Kobiety częściej dostrzegają też korzyści płynące ze zmian, wskazując na mniejszą dyskryminację w rekrutacji (30%) oraz wzrost profesjonalizmu ogłoszeń (23%).

Jeszcze większe poparcie widać wśród najmłodszych uczestników rynku pracy. W grupie wiekowej 18-24 lata aż 80% osób ocenia nowe regulacje pozytywnie, a dla 45% inkluzywny język jest zachętą do aplikowania.

Anna Hołdyńska z Pracujpl podkreśla, że inkluzywny język realnie poszerza pulę talentów, sprawiając, że kobiety rzadziej dokonują autoselekcji i chętniej aplikują na role, które dotychczas wydawały im się niedostępne.

Wyzwania językowe: od „gosposia” po „betoniarkę”

Wprowadzenie feminatywów i form neutralnych bywa wyzwaniem językowym, a niektóre propozycje zabrzmią dla Polaków egzotycznie lub zabawnie. Wśród przykładów budzących uśmiech lub konsternację znajdą się takie formy jak „gospoś” (jako męska forma gosposi), „nianiek”, czy „kierowczyni”. Problematyczne bywają też słowa kojarzące się z maszynami – „betoniarka” to nie tylko urządzenie, ale też żeńska forma od betoniarza, podobnie jak „drukarka” czy „szlifierka”.

Maciej Makselon, redaktor literacki współpracujący przy projekcie “Słownika nazw stanowisk”, zaznacza, że jeżeli kobiet nie widać w języku, to trudno, by były widoczne na rynku pracy. Dodaje też uspokajająco, że żeńskie końcówki nie kąsają, a do niektórych po prostu musimy się przyzwyczaić.

Słownik na nowe czasy

Aby ułatwić firmom i pracownikom odnalezienie się w nowej rzeczywistości prawnej, Pracuj.pl uruchomiło bezpłatne narzędzie “Słownik nazw stanowisk”. To baza zawierająca kilkaset popularnych stanowisk w poprawnych formach męskich i żeńskich, pomagając redagować ogłoszenia zgodnie z nowymi wymogami. Narzędzie to ma wspierać organizacje w budowaniu włączającej kultury opartej na kompetencjach, a nie na stereotypach.