Uniwersytet Rzeszowski pożegna pięć osób, które przekazały swoje ciała na cele naukowe. Prochy donatorów zostaną złożone w grobie na cmentarzu komunalnym Wilkowyja. Ceremonia odbędzie się w czwartek 30 października.
Uniwersytet organizuje taki memoriał po raz trzeci. Uroczystość zawsze odbywa się pod koniec października. Program świadomej donacji zwłok na cele edukacyjne uczelnia prowadzi od 2015 r., kiedy powstał kierunek lekarski. Do tej pory umowę przekazania zwłok podpisało już ponad 100 osób.
Dlaczego ludzie oddają ciała dla nauki
Z niektórymi donatorami rozmawiał dr hab. n. med. Krzysztof Balawender, kierownik Katedry Anatomii Prawidłowej i Klinicznej. To są osoby, które całe życie robiły coś dla innych. W pewnym momencie zadają sobie pytanie, co jeszcze mogliby zrobić.
– To są społecznicy, którzy całe życie robili coś dla innych i w pewnym momencie zastanawiają się, co jeszcze mogliby zrobić. I mówią, że to może jest dobry sposób, żeby jeszcze raz oddać siebie innym – mówi dr Balawender
Zdarzają się jednak sytuacje, gdy rodzina zmarłego nie zgadza się na przekazanie ciała do badań. Bywają przypadki, że decyzja o donacji jest dla nich całkowitym zaskoczeniem. Wtedy uniwersytet rezygnuje z przekazania ciała.
Jak zwłoki wykorzystywane są w edukacji
Ciała przechowywane są w zakładzie anatomii od trzech do pięciu lat. Zanurzone w specjalnej substancji, która chroni je przed uszkodzeniem i pozwala wielokrotnie korzystać z nich podczas sekcji. Profesor tłumaczy, że ciało pozostaje najlepszym narzędziem do nauki.
– Ciało jest najwspanialszym atlasem do nauki anatomii. Mamy fantomy, ale one mogą być tylko dodatkowym narzędziem dydaktycznym. W ten sposób studenci medycyny mogą się oswajać z tematem śmierci, która będzie częścią ich praktyki lekarskiej – dodał dr Balawender.
Kościół nie sprzeciwia się tego rodzaju darowiznom. Dr Balawender podkreśla, że to niezwykle ważny akt poświęcenia. Większości prosektoriów przyświeca starożytna sentencja: „Hic mortui docent vivos” – tu zmarli uczą żywych.
Jak się zostaje dawcą ciała
Chcąc oddać ciało uczelni, trzeba podpisać przed notariuszem „akt przekazania zwłok”. W dokumencie określa się, gdzie powinno być złożone ciało po kremacji – w grobie rodzinnym czy w grobowcu dla donatorów. Można również zadecydować o obrządku pochówku i czy ujawnić swoje imię i nazwisko, czy zachować anonimowość.
Uniwersytet pokrywa wszystkie koszty związane z donacją, kremacją i pochówkiem. Uczelnia może jednak odmówić przyjęcia ciała. Dzieje się tak np. gdy zgon nastąpił za granicą Polski, ciało jest już w znacznym rozkładzie, u zmarłego rozpoznano HIV lub WZW typu C, występowała ciężka choroba nowotworowa albo zakażenie SARS-CoV-2. To są ograniczenia związane z bezpieczeństwem i możliwością wykorzystania zwłok w dydaktyce.
Program rośnie w siłę
Memoriał w czwartek rozpocznie się o godzinie 8.30 w auli zakładu anatomii przy ul. Leszka Czarnego. Wezmą w niej udział rodziny donatorów, władze uczelni i studenci. Następnie prochy przewiezione zostaną do kaplicy na Cmentarzu Komunalnym Wilkowyja na nabożeństwo. Na koniec urny złożone będą do grobu.
Patronem programu donacji Uniwersytetu Rzeszowskiego jest profesor Innocenty Józef Maria Bocheński. Był dominikaninem, etykiem i filozofem. Pracował na uniwersytecie w szwajcarskim Fryburgu i przez kilka lat pełnił tam funkcję rektora. Pod koniec życia sam podpisał akt donacji. Zmarł w 1995 r., jego ciało przekazane zostało uniwersytetowi we Fryburgu.
(rem, źródło PAP)
Czytaj więcej:
Wbijają pale pod 37 obiektów inżynieryjnych. Najtrudniejsze odcinki S19 właśnie wchodzą w ziemię
