Stare tory, opuszczone hale, zardzewiałe parowozy. Tak wygląda dziś dawna parowozownia w Rzeszowie. Nad przyszłością tego miejsca pracują naukowcy i studenci z Wydziału Architektury Politechniki Śląskiej w Gliwicach. Według założeń ma tam powstać m.in. przestrzeń społeczna czy kulturalna.
Projekt właśnie ruszył – zespół z Gliwic spotkał się z władzami Rzeszowa. Dlaczego Politechnika Śląska a nie Rzeszowska? Po kolei.
Dlaczego te tereny są tak ważne
Historia parowozowni sięga XIX wieku. Wtedy zespół kolejowy Rzeszowa powstał praktycznie poza miastem. Kolej pociągnęła za sobą zabudowę: przy torach zaczęły wyrastać domy, handel, usługi. Ludzie przenosili się w okolice stacji, więc zaczęło się to wszystko samo urbanizować. Dziś te same tereny są już w środku miasta, które można przywrócić mieszkańcom.
– Cieszę się, że zespół z Politechniki Śląskiej podjął się tego trudnego, ale bardzo ważnego dla naszego miasta zadania. W XIX wieku rzeszowski zespół kolejowy prawie w całości powstał poza miastem. Dzięki niemu tereny, na których został zlokalizowany, szybko się zurbanizowały. Wzrosła liczba ludności, pojawiły się inwestycje, rozwinął się handel i usługi. Dziś chcemy powtórzyć ten proces, ożywić te tereny dzięki wprowadzeniu tam także funkcji społecznych i kulturalnych – powiedział prezydent Rzeszowa, Konrad Fijołek. Czyli plan nie jest muzealny, tylko miejski.
Co zrobi Politechnika Śląska
Politechnika Śląska ma przygotować koncepcję zmian funkcjonalno-przestrzennych dla całego zespołu dawnej parowozowni.
– Wypracowanie koncepcji nowego zagospodarowania kolejowego zespołu, z uczytelnieniem i wyeksponowaniem jego cennych zasobów zabytkowych oraz wprowadzeniem nowych form architektonicznych i rozwiązań urbanistycznych, jest tematem pilnym i długo wyczekiwanym – mówi Edyta Dawidziak, Miejski Konserwator Zabytków i dyrektor Biura Miejskiego Konserwatora Zabytków i Rewitalizacji – Nowe Centrum.
W spotkaniu brali udział też studenci i opiekunowie naukowi z Politechniki, a także Adam Sapeta, Podkarpacki Wojewódzki Konserwator Zabytków. Uczelnia dostała pełną dokumentację parowozowni.
Dlaczego właśnie Gliwice
To nie jest przypadkowy wybór uczelni. Politechnika Śląska robiła już podobne rzeczy. Ma doświadczenie w przywracaniu kolejowych terenów do życia i pracowała przy renowacji terenów dworca dla Katowic. Miasto Rzeszów i Politechnika Śląska podpisały list intencyjny i oficjalnie współpracują przy koncepcji zagospodarowania dawnej parowozowni. Nad planem pracują wykładowcy i studenci wydziału architektury.
Plan i terminy
Teraz zaczyna się etap analizy i projektowania. Koncepcja ma być gotowa do końca pierwszego kwartału 2026 r. Czyli miasto chce mieć gotowy plan w ręku jeszcze przed końcem przyszłej zimy.
Równolegle trwają rozmowy Rzeszowa z PKP o przejęciu terenów. Miasto musi mieć prawo do gruntu i hal, żeby można było tam faktycznie coś zrobić.
(rem)
Czytaj więcej:
