Rosyjskie ataki coraz wyraźniej zbliżają się do polskiej granicy, a służby zwiększają gotowość na wschodzie kraju. Wojsko buduje umocnienia, rozwija obronę przeciwlotniczą i przeciwdronową, a przejścia graniczne na odcinku lubelsko-podkarpackim zostały objęte podwyższoną gotowością.
Szef MON Władysław Kosiniak-Kamysz ostrzega jednocześnie przed możliwością kolejnych prowokacji i naruszeń polskiej przestrzeni powietrznej.
Przejścia graniczne w podwyższonej gotowości
We wtorek w Dorohusku (woj. lubelskie) minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz oraz minister spraw wewnętrznych i administracji Marcin Kierwiński przedstawili informacje dotyczące zabezpieczenia wschodniej granicy. Szczególne znaczenie ma odcinek lubelsko-podkarpacki, gdzie sześć polskich przejść granicznych zostało postawionych w tryb podwyższonej gotowości.
Oznacza to między innymi zwiększoną obecność wojska. Władze podkreślają, że działania MON i MSWiA mają służyć ochronie zarówno infrastruktury granicznej, jak i osób znajdujących się w jej pobliżu. – To kolejny przykład bardzo dobrej, synergicznej współpracy pomiędzy naszymi służbami. (…) Cały czas trwają wspólne patrole na granicy – powiedział Kierwiński.
Szef MSWiA zaznaczył, że jeszcze nigdy wcześniej w historii formacje podległe MON i MSWiA nie współpracowały ze sobą na tak bliskim poziomie. W kontekście Podkarpacia szczególne znaczenie ma fakt, że działania obejmują również granicę z Ukrainą, która w ostatnich dniach stała się miejscem kolejnych rosyjskich ataków w niewielkiej odległości od Polski.
Umocnienia przeciwdronowe przy granicy
Jednym z elementów zabezpieczenia granicy są szybkie prace fortyfikacyjne. Wojsko wsparło Straż Graniczną między innymi poprzez budowę umocnień Hesco, które mają zapewniać schronienie w przypadku ataku dronowego.
System Hesco-bastion składa się z drucianych koszy wyposażonych w wytrzymałą tkaninę. Konstrukcje wypełnia się między innymi piaskiem, tworząc w ten sposób tymczasowe osłony. W pojedynczym takim umocnieniu może jednorazowo schronić się kilka osób. – Mamy do czynienia z próbą destabilizacji odpraw granicznych i próbą niszczenia przejść granicznych między Polską a Ukrainą – podkreślił Kosiniak-Kamysz.
Minister obrony wskazał, że Rosja w ostatnim czasie bierze na cel przejścia graniczne między Ukrainą a innymi państwami regionu, w tym Mołdawią i Rumunią, a także obiekty przy granicy z Polską. Zaznaczył przy tym, że współpraca wojska ze Strażą Graniczną przebiega bardzo dobrze.
Patrioty i stanowiska obrony powietrznej
Zabezpieczenie wschodniej granicy obejmuje nie tylko fizyczne osłony. MON rozwija również system obrony przeciwlotniczej i przeciwdronowej. Jak przekazał Kosiniak-Kamysz, w związku z możliwością kolejnych prowokacji rozwinięto następne stanowiska obrony przeciwlotniczej przy przejściach granicznych.
W województwach lubelskim i mazowieckim rozmieszczono baterie Patriot. – Do tego dochodzą pary dyżurne, które jak widzicie po komunikatach, są uruchamiane codziennie lub kilka razy dziennie. Nasi sojusznicy też się angażują. Czesi są obecni na wschodniej flance NATO na terytorium Polski ze swoimi śmigłowcami, w najbliższych dniach Słowacja dostarczy systemy radarowe, które niedawno zakupiła – mówił minister obrony narodowej.
Działania te mają znaczenie dla całej wschodniej flanki NATO, w tym Podkarpacia. Region znajduje się w bezpośrednim sąsiedztwie Ukrainy, a przez jego obszar przebiegają ważne szlaki transportowe i infrastruktura związana ze wsparciem Ukrainy.
Rosyjskie prowokacje przy granicy
Kosiniak-Kamysz przekazał, że zagrożenia związane z działaniami Rosji były jednym z tematów rozmów najważniejszych dowódców wojskowych państw NATO w Kopenhadze. Polskę reprezentował tam szef Sztabu Generalnego Wojska Polskiego gen. Wiesław Kukuła.
Na wtorkowym posiedzeniu rządowego Komitetu Bezpieczeństwa generał przedstawił raport ze spotkania. Szef MON nie wykluczył również zwołania kolejnego posiedzenia Komitetu jeszcze w tym tygodniu. Mieliby w nim uczestniczyć ministrowie, dowódcy oraz szefowie służb, aby omówić możliwe zagrożenia i prowokacje ze strony Rosji.
– Federacja Rosyjska eskaluje konflikt nie tylko z Ukrainą, ale przez wspinanie się po szczeblach drabiny eskalacyjnej także z państwami NATO. O tym mówią doniesienia służb i de facto wszyscy szefowie rządów państw Sojuszu – podkreślił Kosiniak-Kamysz.
Minister obrony zaznaczył, że w najbliższym czasie może dochodzić do prowokacji związanych z naruszaniem polskiej przestrzeni powietrznej. Dlatego rozwijana jest zarówno obrona przeciwlotnicza, jak i systemy przeciwdziałania dronom.
„Wschodnia Straż” wzmocniona
Polska chce również zwiększenia zaangażowania sojuszników. Kosiniak-Kamysz poinformował, że trwają rozmowy dotyczące misji państw NATO, które mogłyby wzmocnić operację NATO Eastern Sentry, czyli „Wschodnia Straż”. – Ta operacja wymaga wzmocnienia, o tym też rozmawiają szefowie sztabów – poinformował szef MON.
Misja „Wschodnia Straż” rozpoczęła się 19 września 2025 roku jako reakcja na powtarzające się incydenty naruszania przestrzeni powietrznej państw NATO przez Rosję. Nie wyznaczono daty jej zakończenia.
– Będziemy współdziałać, budując zarówno miejsca schronienia, jak i rozwijając działalność przeciwlotniczą, przeciwdronową. Bardzo ważne jest stosowanie się, szczególnie osób zbliżających się do przejścia granicznego lub będących na przejściu, do wszystkich komunikatów Straży Granicznej – podkreślił Kosiniak-Kamysz.
Przejścia graniczne infrastrukturą krytyczną
MSWiA przypomina, że już wcześniej przygotowywano procedury na wypadek poważnych incydentów na przejściach granicznych. Dwa lata temu infrastrukturę przejść wpisano jako krytyczną, co według szefa MSWiA Marcina Kierwińskiego daje państwu większe możliwości reagowania w sytuacjach zagrożenia.
– To daje nam znacznie większe możliwości reagowania na różnego rodzaju incydenty. Ustanowiliśmy także procedury mające na celu ograniczenie liczby osób i pojazdów przebywających jednocześnie na przejściach granicznych – wskazał Kierwiński.
Rozwiązanie ma pozwolić na szybszą ewakuację przejścia w przypadku zagrożenia i ograniczyć liczbę osób znajdujących się w potencjalnie niebezpiecznym miejscu. Wyznaczono również punkty schronienia, a tam, gdzie konieczne są dodatkowe inwestycje, miejsca ukrycia mają być tworzone w trybie nadzwyczajnym, po uzgodnieniu z wojewodą.
– Całe państwo, oba resorty MON i MSWiA robią wszystko, aby współpracować w celu zabezpieczenia naszej infrastruktury krytycznej i obywateli. (…) – powiedział Kierwiński.
Atak 2 km od polskiej granicy
Bezpośrednim tłem obecnych działań są wydarzenia z 13 września. Podczas rosyjskich ataków na Ukrainę w bezpośredniej bliskości przejścia granicznego w Dorohusku po ukraińskiej stronie odnotowano dwa uderzenia dronów Geran-5.
Jeden z dronów uszkodził lokomotywę pociągu relacji Kijów-Warszawa. Skład znajdował się około 2 km od polskiej granicy, na stacji Jagodzin. Drugi bezzałogowiec uderzył w stację benzynową w pobliżu przejścia granicznego.
Tego samego dnia premier Donald Tusk podczas pilnej odprawy służb mówił, że eskalacja rosyjskich działań staje się faktem, a kolejne jej przykłady pojawiają się coraz bliżej polskiej granicy. Dzień później Kosiniak-Kamysz poinformował natomiast o odnalezieniu drona w rejonie miejscowości Rusinowo koło Jarosławca w województwie zachodniopomorskim. Ze wstępnych ustaleń wynikało, że był to bezzałogowiec typu Gerbera 2 produkowany i używany przez Federację Rosyjską.
Ukraińskie doświadczenie z wojny
Minister obrony przekazał również, że polska armia współpracuje z ukraińskimi siłami zbrojnymi i wykorzystuje doświadczenia wynikające z trwającej wojny. Jednym z efektów tej współpracy jest utworzenie wojsk dronowych i medycznych.
Do tej pory w Polsce przeszkolono także ponad 30 tys. żołnierzy. Jednocześnie MON rozwija zdolności związane z rozpoznaniem, obroną przeciwlotniczą oraz zwalczaniem bezzałogowych statków powietrznych.
Podczas konferencji pojawiło się również pytanie o informacje dotyczące tworzenia przez Polskę międzynarodowego legionu złożonego z osób, które walczyły na Ukrainie. Kosiniak-Kamysz stanowczo temu zaprzeczył. – Polska nie uczestniczy w takich działaniach. (…) Polska nie buduje żadnego legionu – odpowiedział.
(PAP)
Czytaj więcej:
Szef rzeszowskiej KO polubił wpis o delegalizacji Razem dla Rzeszowa. „Sami się marginalizują”
