Jak Rzeszów może zamienić Wisłok w tętniące życiem towarzyskim miejsce na wzór wrocławskiej Odry? Podczas gdy miasta takie jak Wrocław perfekcyjnie opanowały sztukę integracji mieszkańców z rzeką, Rzeszów wciąż stoi przed wyzwaniem pełnego wykorzystania potencjału, jaki niesie ze sobą Wisłok.
Rzeki od wieków determinowały rozwój miast, jednak współcześnie ich rola diametralnie się zmieniła. Przestały być wyłącznie szlakami transportowymi, a stały się centrami życia społecznego, rekreacji i kultury.
Odra jako tętniące serce miasta
Dlaczego wspominamy akurat o Wrocławiu? Jest niekwestionowanym liderem w Polsce, jeśli chodzi o “zwrócenie miasta ku rzece”. Odra nie jest tam tylko tłem do spacerów, ale pełnoprawną przestrzenią miejską, łączącą funkcje wypoczynkowe, komercyjne i kulturalne.
Sztandarowym przykładem jest Bulwar Xawerego Dunikowskiego. Zamiast wysokich murów oporowych, gęstych zarośli, czy standardowego trawnika, zastosowano tam amfiteatralne schody schodzące kaskadowo wprost do rzeki. To rozwiązanie zaprasza mieszkańców do przesiadywania tuż nad lustrem wody, podziwiania panoramy Ostrowa Tumskiego i tworzy naturalną widownię dla wydarzeń organizowanych na rzece.
Beach bary, które są na Odrą, świetnie wpisują się w tematykę miejskiego relaksu, tuż przy samej rzece. W Rzeszowie mamy takie miejsca, jak chociażby bar Zapora – z placem zabaw, plażą i leżakami, ale to tylko jedno takie miejsce w sporej odległości od Lisiej Góry, gdzie jest kolejne. Zamiast pojedynczych budek i food tracków, nad Odrą działają
rozbudowane kompleksy (np. Bulvar – Letnia Strefa Kultury). Łączą one strefy relaksu na piasku z bogatym kalendarzem wydarzeń: od kina plenerowego, przez koncerty jazzowe na żywo (np. Vertigo Summer Jazz Festival), po potańcówki i niezależne wystawy sztuki.
Obecnie punkty gastronomiczne nad Wisłokiem w Rzeszowie to przede wszystkim inicjatywy sezonowe. Najbardziej renomowane rzeszowskie lokale gastronomiczne pozostają jednak w ścisłym centrum (ul. 3 Maja, Rynek). Brakuje całorocznych, przeszklonych pawilonów restauracyjnych osadzonych wprost na nabrzeżu, które pozwalałyby na podziwianie rzeki również jesienią i zimą.
Koncerty, wydarzenia i wykorzystanie rzeki
Oczywiście, w Parku Kultury i Rozrywki, który sąsiaduje z Wisłokiem, także jest sporo koncertów i wydarzeń (choć cały czas słyszymy o znacznym ograniczeniu ich ilości, przez mieszkańców sąsiednich bloków, którym przeszkadza hałas). Festiwal Reggae nad Wisłokiem także dobrze wpasowuje się w klimat letniej imprezy nad rzeką. To jednak wciąż mało, jak na miejsce z takim potencjałem. Jak na miasto, które przez mnogość rozrywki powinno przyciągać do siebie osoby z całego województwa.
Z wrocławskich bulwarów regularnie odpływają statki pasażerskie, funkcjonują wypożyczalnie kajaków i motorówek, a sama infrastruktura posiada dedykowane przystanie komercyjne z dostępem do prądu dla floty rzecznej. Jak zatem zwrócić się do “lustra wody”? Rzeszowskie brzegi są często wysokie, porośnięte dziką roślinnością, co też ma swoje plusy, zwłaszcza ekologiczne, lub są umocnione w sposób, który utrudnia bezpośredni, bezpieczny kontakt z wodą na wzór wrocławskich schodów. Budowa platform i pomostów byłaby tutaj wskazana. Odejście od traktowania rzeki wyłącznie z perspektywy ścieżki rowerowej na rzecz budowy drewnianych tarasów, pływających pomostów i schodów rekreacyjnych.
Wisłok ma potencjał, by powstały na nim całoroczne punkty widokowo-gastronomiczne. By zjeść pyszną kolację i zabrać ukochaną na randkę, nie trzeba by się kierować do centrum.
Samą rzekę można potraktować jako miejsce do organizacji festiwali i koncertów. Wprowadzenie cyklicznych festiwali światła na wodzie, koncertów z barki dla publiczności zgromadzonej na brzegu oraz plenerowych projekcji filmowych. Musicie przyznać, że brzmi to intrygująco.
Co planuje miasto?
Trzeba w tym miejscu wspomnieć o planowanym powstaniu “Doliny Wisłoka”, choć ta nazwa jest już używana przy turystyce kajakowej we Frysztaku, to w Rzeszowie chodzi o ponad 20 hektarową powierzchnię, która skupi się na rekreacji przy rzece. Mówimy o obszarze po wschodniej stronie rzeki – osiedle Załęże, okolice ul. Ciepłowniczej.
Plan zakłada przeznaczenie niemal 21 hektarów na ogólnodostępny park miejski. Zamiast klasycznego zabetonowania, we wspomnianym parku planowane są nowoczesne rozwiązania – m.in. niecki bioretencyjne i ogrody deszczowe, które pomogą zagospodarować wodę opadową w ekologiczny i estetyczny sposób. Miejscowy Plan Zagospodarowania Przestrzennego ma uchronić to miejsce od deweloperki.
Rzeszów w końcu stoi przed historyczną szansą, by przestać odwracać się do Wisłoka plecami. Teraz potrzebna jest odwaga architektoniczna i inspiracja sprawdzonymi modelami z Wrocławia czy Warszawy, aby wprowadzić nad Wisłok kulturę, gastronomię i infrastrukturę, która pozwoli mieszkańcom zbliżyć się do rzeki.
Czekamy zatem na blisko 20,9 ha przeznaczono na zieleń urządzoną. W przyszłości ma powstać potężny, ogólnodostępny park miejski wyposażony w boiska, place zabaw, siłownie plenerowe oraz gęstą sieć ciągów pieszo-rowerowych. Inwestorzy mogą jednak śmiało zastanowić się, nad realizacją projektów przy Wisłoku. W końcu, mając taki potencjał, możemy. (mt)
Czytaj więcej:
Poruszający dramat samotnej matki z Podkarpacia. „Nasz Nowy Dom” odmieni życie rodziny [ZDJĘCIA]
