Tarnobrzeska prokuratura prowadzi postępowanie dotyczące możliwego nieuprawnionego ujawnienia informacji ze śledztwa ZondaCrypto. Co ważne, nie jest to postępowanie wszczęte z inicjatywy lokalnej prokuratury. Zawiadomienie skierował katowicki wydział Prokuratury Krajowej prowadzący główne śledztwo. Sama Prokuratura Krajowa już 25 sierpnia oficjalnie informowała o podejrzeniu ujawnienia materiałów ze śledztwa.
Sprawa ZondaCrypto, prowadzona przez śląski wydział zamiejscowy Prokuratury Krajowej w Katowicach, ma swój podkarpacki wątek.
Ujawnienia materiałów ze śledztwa
30 lipca połączono śledztwo prowadzone przez Prokuraturę Regionalną w Katowicach ze śledztwem prowadzonym przez Śląski Wydział Zamiejscowy Prokuratury Krajowej. Prokuratura Krajowa informowała później, że ze względu na dobro postępowania i tajemnicę śledztwa nie może ujawniać wszystkich informacji dotyczących wykonywanych czynności.
Jednocześnie w komunikacie z 25 sierpnia Prokurator Generalny Waldemar Żurek po raz pierwszy oficjalnie poinformował, że sprawa przecieków została skierowana do odrębnego postępowania.
„Śląski Wydział Zamiejscowy (…) skierował stosowne zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa ujawnienia materiałów ze śledztwa”.
Prokuratura nie podała wówczas, jakie konkretnie informacje zostały ujawnione, komu je przekazano ani kto miał być źródłem przecieku.
Tarnobrzeg zajmuje się sprawą przecieku
Postępowanie dotyczące możliwego ujawnienia informacji wszczęto 10 września w Prokuraturze Okręgowej w Tarnobrzegu. Według informacji przekazanych przez rzecznika tej prokuratury, śledczy badają informacje dotyczące statusu procesowego oraz postawy procesowej Przemysława Krala, byłego szefa ZondaCrypto.
Przesłuchano już pierwszych świadków. Rzecznik Prokuratury Okręgowej w Tarnobrzegu Łukasz Malarski poinformował, że ze względu na dobro śledztwa prokuratura nie ujawnia obecnie jego szczegółów.
Istotne jest jednak sformułowanie dotyczące potencjalnego źródła informacji: śledczy sprawdzają, czy dane mogły zostać przekazane osobom nieuprawnionym przez funkcjonariuszy publicznych lub inne osoby.
Oznacza to, że z dostępnych informacji nie wynika, iż śledztwo w Tarnobrzegu z góry ograniczono wyłącznie do dziennikarzy czy mediów.
Prokuratura sam ostrzegała przed przeciekami
Chronologia w tej sprawie jest szczególnie interesująca. 25 sierpnia Prokuratura Krajowa z jednej strony odmówiła ujawnienia statusu procesowego osób występujących w śledztwie, argumentując to dobrem postępowania.
Z drugiej strony w tym samym komunikacie przyznała, że w przestrzeni publicznej pojawiają się informacje, które mogą pochodzić z nieuprawnionego ujawnienia materiałów.
Prokurator Generalny pisał: „Przedwczesne ujawnianie lub komentowanie informacji dotyczących prowadzonych czynności może naruszać dobro postępowania”.
I właśnie w związku z tym katowicki wydział Prokuratury Krajowej skierował zawiadomienie o podejrzeniu popełnienia przestępstwa. Kilka dni później w przestrzeni publicznej zaczęły pojawiać się kolejne, bardzo szczegółowe informacje dotyczące statusu Przemysława Krala.
Wrzosek: „na pewno składa wyjaśnienia jako podejrzany”
7 września prokurator Ewa Wrzosek została zapytana w TOK FM o status Przemysława Krala. Jej odpowiedź była jednoznaczna: „Na pewno podjął współpracę, na pewno składa wyjaśnienia jako podejrzany”.
Wrzosek mówiła również, czego mają dotyczyć jego wyjaśnienia: „Te wyjaśnienia dotyczą osób współuczestniczących (…) jak również (…) nowych przestępstw”.
Przekazała także informacje dotyczące możliwego statusu Krala jako tzw. małego świadka koronnego. Jednocześnie jeszcze tego samego dnia rzeczniczka Prokuratora Generalnego Anna Adamiak mówiła publicznie w TokFm, że nie może ujawnić statusu procesowego Krala, ponieważ jest to decyzja prokuratora prowadzącego sprawę.
Powstaje więc pytanie: czy wypowiedzi Ewy Wrzosek są jednym z elementów, które bada tarnobrzeska prokuratura?
Żurek przekazał informacje premierowi
Kolejny przypadek dotyczył już najwyższych władz państwowych. 4 września premier Donald Tusk podczas posiedzenia Sejmu poinformował, że otrzymał od Prokuratora Generalnego informacje ze śledztwa ZondaCrypto.
Tusk powiedział w Sejmie: „Otrzymałem informację od prokuratora generalnego, działającego na podstawie art. 12 § 1 ustawy (…)”.
Premier następnie zapowiedział publiczne cytowanie fragmentów protokołu: „Za chwilę zacytuję dosłownie kilka zdań z protokołu z przesłuchania”.
I rzeczywiście odczytał z mównicy sejmowej fragmenty zeznań świadka.
Żurek: „Premier miał prawo to ujawnić”
Waldemar Żurek nie ukrywał, że to on podjął decyzję o przekazaniu premierowi informacji.
Pytany o podstawę prawną, powiedział w TVN24: „Mam możliwość, zgodnie z artykułem 12 ustawy o prokuraturze, ujawnić (…) materiały z postępowania”.
A odnosząc się bezpośrednio do wystąpienia premiera, stwierdził: „Premier miał prawo to ujawnić, dostał formalną zgodę ode mnie”.
8 września Żurek ponownie bronił tej interpretacji, mówiąc (cyt. za 300polityka): „Moim zdaniem nie złamał prawa [Donald Tusk w Sejmie]”.
To istotny element całej historii, ponieważ pokazuje, że w tym przypadku ujawnienie informacji ze śledztwa odbyło się jawnie i zostało uzasadnione przez Prokuratora Generalnego konkretną podstawą prawną.
Informacje trafiały również do mediów
Równolegle informacje dotyczące śledztwa pojawiały się w mediach. Jednym z przykładów była informacja o statusie Przemysława Krala, którą następnie publicznie potwierdziła Ewa Wrzosek.
Jeszcze innym – informacja z 5 września o rzekomym zatrzymaniu marszałka województwa lubelskiego Jarosława Stawiarskiego w związku ze sprawą ZondaCrypto. Informacja okazała się nieprawdziwa i została zdementowana.
Wokół tego przypadku pojawiły się pytania o źródło informacji oraz sposób jej weryfikacji. Nie wiadomo, czy ten konkretny przypadek znajduje się w zakresie postępowania prowadzonego w Tarnobrzegu.
Trzy poziomy ujawniania informacji
W sprawie ZondaCrypto można więc wskazać co najmniej trzy różne kanały, przez które informacje dotyczące śledztwa trafiały do przestrzeni publicznej.
Pierwszy – osoby związane z prokuraturą. Ewa Wrzosek publicznie mówiła o statusie procesowym i współpracy Przemysława Krala z prokuraturą.
Drugi – Prokurator Generalny i premier. Waldemar Żurek przekazał Donaldowi Tuskowi informacje ze śledztwa, powołując się na art. 12 Prawa o prokuraturze. Premier następnie publicznie odczytał fragmenty protokołu w Sejmie. W tej sprawie zawiadomienie złożył Michał Woś / PiS.
Trzeci – media. Informacje dotyczące śledztwa pojawiały się w publikacjach prasowych, a przynajmniej jedna z szeroko rozpowszechnianych informacji – o rzekomym zatrzymaniu Jarosława Stawiarskiego – okazała się nieprawdziwa.
Nie wiadomo natomiast publicznie, czy postępowanie obejmuje wypowiedzi prokurator Wrzosek, działania Żurka i Tuska, przecieki do mediów, czy może jeszcze inny nieznany przypadek. (mob)
Czytaj więcej:
